Giữa vùng quê Vũ Quang (Hà Tĩnh) đầy nắng gió, có một chàng trai 9X đã chọn cho mình con đường hoàn toàn khác biệt so với bạn bè cùng trang lứa. Từ bỏ công việc ổn định tại một cơ quan nhà nước – điều mà nhiều người xem là “điểm đến an toàn” – Đoàn Ngọc Bảo, sinh năm 1990, quyết định trở về quê, gắn bó với vườn cam xã Đoài. Lựa chọn này từng khiến không ít người bất ngờ, song chính từ mảnh đất ấy, anh đã viết nên câu chuyện khởi nghiệp bền vững, mỗi năm đem lại doanh thu gần 1 tỷ đồng và tạo việc làm cho hàng chục lao động địa phương.
Bước ngoặt rẽ ngang để tìm hướng đi của riêng mình
Nhắc lại quyết định rời công việc nhà nước, anh Bảo kể đó là lựa chọn đầy trăn trở. Nhưng càng làm, anh càng nhận ra mình không thuộc về những ngày tháng bàn giấy và những khuôn khổ cố định. Trong khi ấy, ở quê nhà, rất nhiều hộ dân vẫn trồng cam theo phương thức truyền thống, phụ thuộc nhiều vào thuốc hóa học, chất lượng phập phù theo từng mùa vụ.
“Tôi nghĩ, nếu không thay đổi cách trồng và không tạo ra giá trị khác biệt thì nông sản quê mình chỉ mãi ở mức bình thường. Tôi muốn đi con đường sạch – bền vững, dù gian nan hơn nhưng có tương lai dài hơn”, anh chia sẻ.
Ý nghĩ ấy trở thành động lực để anh mạnh dạn đầu tư gần như toàn bộ vốn tích lũy vào xây dựng mô hình trồng cam hữu cơ – một hướng đi mới mẻ và đầy thử thách ở vùng đất này.
Hành trình làm cam sạch đầy kiên trì và tỉ mỉ
Khác với phương pháp canh tác thông thường, mô hình cam hữu cơ của anh Bảo đặt tính tự nhiên lên hàng đầu. Điều đó đồng nghĩa với việc không sử dụng thuốc trừ sâu hóa học, không xịt diệt cỏ, không dùng phân bón hóa học. Toàn bộ trang trại vận hành theo triết lý “thuận tự nhiên”, tôn trọng hệ sinh thái đất – nước – thảm cỏ.
Tự tạo phân bón và chế phẩm sinh học
Thay vì mua phân bón ngoài thị trường, anh Bảo tự ủ men vi sinh từ phân chuồng, kết hợp với các phụ phẩm nông nghiệp. Việc này vừa tiết kiệm chi phí, vừa bảo vệ kết cấu đất.
Để phòng trừ sâu bệnh, anh chế tạo dung dịch sinh học từ tỏi, ớt, gừng, rượu và quả bồ hòn ngâm lên men – phương pháp truyền thống nhưng hiệu quả, an toàn.
Giữ hệ sinh thái tự nhiên trong vườn
Dưới tán cam, anh để cỏ mọc tự nhiên, chỉ cắt khi cần để giữ ẩm và chống xói mòn. Xung quanh vườn, anh trồng các loại cây tán rộng như mít, chuối, khế nhằm dẫn dụ thiên địch. Ở các luống xen, sả và chanh được trồng để xua đuổi côn trùng gây hại.
Chăm chút từng quả cam
Điểm khác biệt lớn nhất là mỗi quả cam đều được bọc túi lưới, hạn chế tối đa tác động của sâu bệnh mà không phải phun hóa chất.
Những công đoạn công phu này khiến chi phí và công sức gấp đôi so với trồng cam truyền thống. Nhưng đổi lại, sản phẩm làm ra có chất lượng vượt trội: mẫu mã đẹp, hương thơm tự nhiên và vị ngọt thanh đặc trưng của cam xã Đoài.
Xây dựng thương hiệu “Cam Bảo Phương” – bước ngoặt vươn ra thị trường lớn
Khi mô hình ổn định, anh Bảo hiểu rằng chỉ có làm nông thôi chưa đủ. Người làm nông hiện đại phải biết xây dựng thương hiệu, tổ chức sản xuất và làm chủ thị trường.
Vì thế, anh bắt tay vào phát triển bộ nhận diện thương hiệu Cam Bảo Phương, gồm logo, bao bì, tem chống hàng giả và quy trình đóng gói chuyên nghiệp. Đây là bước đi tiên phong tại địa phương, giúp cam hữu cơ của anh có hình ảnh rõ ràng, dễ nhận diện và tạo niềm tin với khách hàng.
Nắm bắt xu hướng tiêu dùng mới, anh sử dụng mạng xã hội, các sàn thương mại điện tử và kênh bán hàng online để quảng bá sản phẩm. Từ một thương hiệu nhỏ ở Hà Tĩnh, Cam Bảo Phương đã có mặt tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng…, với giá bán ổn định khoảng 50.000 đồng/kg.
Danh tiếng chất lượng giúp mô hình lọt top 10 sản phẩm OCOP tiêu biểu cấp tỉnh, mở ra cơ hội lớn để phát triển thị trường.
Trang trại gần 6 ha – tổ hợp sản xuất hữu cơ quy mô tại Vũ Quang
Hiện nay, trang trại của anh rộng gần 6 ha, trong đó 3 ha đã cho thu hoạch ổn định. Mùa vụ năm 2025, sản lượng cam đạt gần 30 tấn, mang lại doanh thu khoảng 1 tỷ đồng.
Không chỉ làm giàu cho gia đình, mô hình của anh còn tạo việc làm thường xuyên và thời vụ cho hàng chục lao động địa phương, chủ yếu là lao động nông thôn và phụ nữ – góp phần nâng cao thu nhập và ổn định đời sống cho người dân.
Khát vọng mở rộng và vươn ra thế giới
Không dừng lại ở những thành công bước đầu, doanh nhân trẻ Đoàn Ngọc Bảo đang hướng đến những mục tiêu dài hơi:
Với anh Bảo, nông nghiệp không chỉ là nghề mà còn là niềm đam mê và trách nhiệm với quê hương. “Làm nông nghiệp sạch là hành trình dài, đòi hỏi kiên trì, nhưng càng đi tôi càng thấy mình chọn đúng”, anh chia sẻ.
Chân dung người trẻ dám nghĩ – dám làm – dám khác biệt
Từ một cán bộ nhà nước rẽ hướng sang làm nông, từ những thửa đất cằn cỗi trở thành trang trại hữu cơ xanh mướt, Đoàn Ngọc Bảo là minh chứng điển hình cho thế hệ trẻ dám vượt khỏi vùng an toàn để theo đuổi khát vọng của mình.
Câu chuyện của anh truyền cảm hứng cho nhiều thanh niên nông thôn về một con đường phát triển bền vững: ứng dụng kiến thức mới, làm nông sản sạch, xây dựng thương hiệu và phát triển thị trường. Quan trọng hơn, anh chứng minh rằng nông nghiệp hiện đại hoàn toàn có thể đem lại thu nhập cao và tương lai rộng mở nếu biết đi đúng hướng.
Hoàng Hà